Trong tiến trình dựng xây và phát triển đất nước, Huế luôn là điểm nhấn đặc biệt với hệ giá trị văn hóa, di sản phong phú, kết tinh qua hàng trăm năm lịch sử. Những giá trị đó đã tạo nên bản sắc riêng có của Huế – sự hài hòa giữa cổ kính và hiện đại, giữa không gian di sản với cảnh quan thiên nhiên, giữa chiều sâu văn hóa truyền thống và nhịp sống đương đại. Đây chính là nền tảng vững chắc để Huế lựa chọn con đường phát triển dựa trên văn hóa và di sản. Kiên định mục tiêu trở thành đô thị di sản, trung tâm văn hóa – du lịch đặc sắc tầm cỡ quốc tế, thành phố Huế xác định phát triển văn hóa vừa là mục tiêu, vừa là động lực của quá trình phát triển nhanh và bền vững. Trong bối cảnh công nghiệp hóa, đô thị hóa và thương mại hóa diễn ra mạnh mẽ, Huế kiên trì lựa chọn mô hình phát triển dựa trên văn hóa, lấy di sản làm trung tâm, làm nền tảng cho xây dựng đô thị xanh, thông minh, thân thiện với môi trường. Thực tiễn cho thấy, đây là quyết sách chiến lược, thể hiện tầm nhìn dài hạn, nhất quán của Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân thành phố Huế qua nhiều nhiệm kỳ. Quán triệt sâu sắc tư tưởng chỉ đạo xuyên suốt của Đảng về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam, cùng với việc triển khai các nghị quyết, chỉ thị và chương trình hành động của Trung ương và Thành ủy, nhiệm vụ xây dựng văn hóa Huế, con người Huế được thực hiện đồng bộ, bài bản, từng bước đi vào chiều sâu và đạt nhiều kết quả quan trọng.
Huế hướng đến đô thị xanh, thông minh và giàu bản sắc.
Dự thảo Văn kiện Đại hội XIV của Đảng tiếp tục khẳng định quan điểm: “Phát huy sức mạnh văn hóa, con người thành nguồn lực nội sinh và động lực mạnh mẽ cho sự phát triển”. Đây cũng là tư tưởng xuyên suốt mà Đảng bộ thành phố Huế kiên trì thực hiện trong suốt quá trình xây dựng và phát triển địa phương. Tham luận của Đảng bộ thành phố Huế tại Đại hội XIV đã làm rõ tư duy phát triển nhất quán, giàu bản sắc, trong đó nhấn mạnh yêu cầu phát huy thế mạnh di sản, xây dựng Huế trở thành đô thị di sản, trung tâm văn hóa – du lịch đặc sắc tầm cỡ quốc tế, qua đó khẳng định vai trò then chốt của văn hóa, di sản trong chiến lược phát triển đất nước thời kỳ mới.
Hiện nay, Huế là địa phương duy nhất trong cả nước sở hữu 8 di sản văn hóa được UNESCO ghi danh. Bên cạnh đó là gần 1.000 di tích lịch sử, văn hóa; hơn 500 lễ hội lớn nhỏ; 8 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia; hàng trăm ngôi chùa cổ; hệ thống di tích lưu niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh và các di tích lịch sử cách mạng. Đây là kho tàng di sản vô giá, tạo nên lợi thế cạnh tranh đặc thù, khác biệt của Huế trong phát triển.
Nhận thức sâu sắc về tiềm năng và trách nhiệm đó, những năm qua, thành phố Huế đã ban hành nhiều nghị quyết, đề án, chương trình chuyên đề nhằm bảo tồn và phát huy giá trị di sản gắn với phát triển kinh tế – xã hội, đặc biệt là du lịch – dịch vụ. Công tác bảo tồn di sản ngày càng được triển khai bài bản, khoa học, tiệm cận các chuẩn mực quốc tế. Nhiều công trình trọng điểm của Quần thể Di tích Cố đô Huế được trùng tu, phục hồi, như Điện Kiến Trung, Điện Thái Hòa, Kinh thành Huế và hệ thống lăng tẩm triều Nguyễn. Cùng với di sản vật thể, các giá trị di sản phi vật thể như Nhã nhạc Cung đình, Ca Huế, lễ hội truyền thống, nghề thủ công được chú trọng bảo tồn, truyền dạy và đưa vào đời sống đương đại. Không gian văn hóa cung đình được kết nối hài hòa với văn hóa dân gian và văn hóa hiện đại, tạo nên những sản phẩm văn hóa – nghệ thuật đặc sắc, góp phần làm phong phú đời sống tinh thần của người dân và nâng cao sức hấp dẫn của du lịch Huế. Thành phố Huế cũng chủ động xây dựng và phát triển các thương hiệu văn hóa – du lịch đặc trưng như “Thành phố Festival Việt Nam”, “Thành phố Văn hóa ASEAN”, “Huế – Kinh đô Ẩm thực”, “Huế – Kinh đô Áo dài Việt Nam”. Mô hình Festival Huế bốn mùa được tổ chức thường xuyên, sáng tạo, trở thành điểm nhấn quan trọng trong chiến lược quảng bá hình ảnh Huế ra khu vực và thế giới.
Một điểm nhấn nổi bật trong quá trình phát triển của Huế là sự kết hợp hài hòa giữa bảo tồn di sản và xây dựng đô thị hiện đại. Thành phố từng bước hình thành diện mạo đô thị “di sản – văn hóa – sinh thái – cảnh quan – thân thiện với môi trường và thông minh”. Các phong trào như “Ngày Chủ nhật Xanh”, “Hành động để Huế thêm Xanh – Sạch – Sáng” được triển khai sâu rộng, góp phần giữ gìn môi trường sống, cảnh quan và không gian di sản.
Đoàn đại biểu Thành phố Huế tham dự Đại hội
Song song với đó, công tác ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa – du lịch được đẩy mạnh; công nghiệp văn hóa từng bước hình thành, mở ra hướng phát triển mới cho kinh tế di sản. Huế cũng là địa phương đi đầu trong việc áp dụng công nghệ vào phục dựng, gia cố và bảo tồn di sản, đồng thời tăng cường hợp tác quốc tế, nhất là với UNESCO và các tổ chức bảo tồn uy tín trên thế giới.
Trên cơ sở những kết quả đạt được, thành phố Huế xác định ba trụ cột chiến lược: bảo tồn di sản gắn với phát triển kinh tế di sản; xây dựng hệ sinh thái du lịch và công nghiệp văn hóa hiện đại; phát huy con người và bản sắc Huế trong hội nhập. Thành phố kiến nghị Trung ương sớm ban hành các cơ chế, chính sách đặc thù cho đô thị di sản Huế, tạo điều kiện huy động nguồn lực xã hội hóa, thúc đẩy hợp tác công – tư trong bảo tồn và khai thác di sản bền vững.
Đồng thời, Huế đề nghị Chính phủ quan tâm hỗ trợ xây dựng Trung tâm Dữ liệu và số hóa di sản quốc gia tại Huế; đầu tư hạ tầng giao thông, du lịch kết nối vùng, tạo nền tảng nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế trong lĩnh vực văn hóa – du lịch.
Với truyền thống đoàn kết, bản lĩnh và khát vọng vươn lên, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân thành phố Huế tin tưởng vững chắc rằng Huế sẽ tiếp tục phát huy thế mạnh di sản, phát triển nhanh và bền vững, xứng đáng là đô thị di sản, trung tâm văn hóa – du lịch đặc sắc tầm cỡ quốc tế, đóng góp tích cực vào sự nghiệp phát triển chung của đất nước.
Văn Bốn
