Ngày 24/9, các biện pháp thuế quan trả đũa lẫn nhau giữa Mỹ và Trung Quốc chính thức có hiệu lực. Chính quyền Mỹ sẽ áp thuế 10% đối với 200 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc, và mức thuế có thể lên tới 25% vào cuối năm 2018. Mức thuế của Trung Quốc đối với 60 tỷ USD hàng hóa Mỹ là 5-10%. Trước đó, hai bên đã đánh thuế đối với 50 tỷ USD hàng hóa của nhau.

Trung Quốc nhập khẩu hàng hóa từ Mỹ ít hơn nhiều so với việc Mỹ nhập khẩu hàng hóa từ Trung Quốc, và việc ăn miếng trả miếng “từng USD”  đối với Mỹ là bất khả thi đối với Trung Quốc.

Nhìn vào kim ngạch xuất nhập khẩu, có vẻ như tiềm lực đáp trả Mỹ trong lĩnh vực thương mại của Trung Quốc là hạn chế, nhưng điều đó không có nghĩa là Mỹ có thể dễ dàng chiến thắng trong cuộc đối đầu này.

Bắc Kinh tuyên bố đáp trả kiểu “định tính”

Trung Quốc cảnh báo sẽ đáp trả Mỹ bằng các biện pháp “định tính”. Dù Bắc Kinh không tiết lộ các biện pháp này sẽ như thế nào, nhưng giới doanh nghiệp và các chuyên gia cho rằng, Trung Quốc có thể dừng xuất khẩu một số hàng hóa nhất định tới Mỹ hoặc tạo thêm nhiều rào cản về thủ tục hành chính đối với các công ty Mỹ.

Quan hệ Mỹ và Trung Quốc khá nhiều mặt, một thực tế có thể cho phép Trung Quốc đáp trả Mỹ ở nhiều khía cạnh khác bên ngoài lĩnh vực kinh tế.  

Trung Quốc hiện là chủ nợ nước ngoài lớn nhất của Mỹ và sở hữu trái phiếu chính phủ (Mỹ) lớn thứ 2 sau Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED). Nếu Trung Quốc bán tháo các khoản nợ này, hệ thống tài chính Mỹ sẽ thiệt hại đáng kể.

Một trong những cách thức đáp trả khác có thể là Trung Quốc sẽ sử dụng ảnh hưởng của mình với Triều Tiên để cản trở những nỗ lực của Mỹ về phi hạt nhân hóa Triều Tiên, hay cố ý “phớt lờ” các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với Triều Tiên.

Trung Quốc có thể sẽ gia tăng đối đầu với Mỹ trên Biển Đông - điểm nóng chiến lược nguy hiểm nhất ở Đông Á. Các lựa chọn khác có thể sẽ tăng cường nỗ lực cô lập Đài Loan, thắt chặt quan hệ với Nga như một cách đối trọng với Mỹ hoặc tăng cường sức mạnh quân sự.

VOV