Hào quang quá khứ
Theo Ủy ban Bầu cử Ấn Độ (ECI), cuộc bầu cử sẽ diễn ra trong 7 giai đoạn, kéo dài từ 11.4 - 19.5 và quá trình kiểm phiếu sẽ hoàn tất vào ngày 23.5. Ước tính, khoảng 900 triệu cử tri trong tổng số 1,3 tỷ dân, nhiều hơn dân số của châu Âu và Brazil cộng lại, sẽ tham gia. Có thể nói, đây là cuộc bỏ phiếu lớn nhất thế giới với kinh phí tổ chức cũng “khủng” không kém, khoảng 552 triệu USD.
Gần 5 năm trước, ông Narendra Modi, lãnh đạo đảng BJP theo chủ nghĩa dân tộc Ấn Độ đã giành chiến thắng kỷ lục, với tỷ lệ cao nhất trong 3 thập kỷ. Trong khi đó, đảng Quốc đại, từng lãnh đạo Ấn Độ hầu như xuyên suốt lịch sử hậu độc lập, lại kiểm soát được số ghế thấp nhất từ trước tới nay trong Hạ viện gồm 543 ghế.
Ông Modi nhậm chức trong bối cảnh làn sóng phẫn nộ trước những vụ bê bối tham nhũng liên tiếp diễn ra ở quốc gia đông dân nhì thế giới. Với hình ảnh cá nhân trong sạch, ông cam kết sẽ loại bỏ vấn nạn trên vào năm 2022. Đây chính là lý do ông muốn tái cử thêm 5 năm nữa để có thể hoàn thành nhiệm vụ đó.
Thực tế, trong nhiệm kỳ của mình, ông Modi đã đưa ra nhiều chính sách quyết liệt. Năm 2016, bước đi cứng rắn nhất của nhà lãnh đạo này là nỗ lực xóa bỏ “tiền đen” - tiền phi pháp sử dụng trong các hoạt động tham nhũng. Ông đưa ra chính sách phát hành tiền mới và loại bỏ những đồng tiền có giá trị cao (tờ 500 và 1.000 rupee). Truy thu thuế trong giai đoạn 2014 - 2018 đã tăng tới 80%. Ngoài ra, ông cũng bắt đầu số hóa hoạt động kinh doanh của Chính phủ, giúp người nghèo mở tài khoản ngân hàng và giảm đáng kể thời gian thành lập công ty mới. Ông còn chủ trì xây dựng luật mới để ngăn chặn tham nhũng.
Trong bảng xếp hạng các quốc gia cải thiện hoạt động kinh doanh của Ngân hàng Thế giới, Ấn Độ đã tiến bộ đáng kể khi leo từ vị trí 142 lên 77 trong 4 năm qua. Bước đi mới nhất mà Thủ tướng Modi thực hiện là thành lập cơ quan chống tham nhũng đầy quyền lực, được biết đến cái tên Lokpal. Lokpal có thể điều tra độc lập các nhà lãnh đạo hay công chức, thậm chí là cả Thủ tướng. Ngoài ra, những khẩu hiệu lớn từ “Make in India”, “Ấn Độ số hóa” hay “Ấn Độ thế hệ 2.0” đều mang lại nhiều tiếng vang…
Cơ hội chiến thắng
Ông Modi từng được dự đoán sẽ lặp lại kỳ tích trong cuộc bầu cử năm 2019. Nhưng kết quả bầu cử ở các bang quan trọng cuối năm ngoái cho thấy, mọi chuyện đều có thể đảo ngược khi mà BJP bất ngờ thua đảng Quốc đại ở 3 bang lớn. Cho dù nhiều người lập luận, kết quả bầu cử cấp bang khó ảnh hưởng đến cuộc tổng tuyển cử cấp quốc gia, nhưng nó cũng là dấu hiệu cho thấy thay đổi tín nhiệm của cử tri.
Theo nhiều nhà quan sát, đương kim Thủ tướng sẽ phải đối mặt với nhiều khó khăn, trước tiên là sự bức xúc của nông dân, chiếm 67% dân số cả nước. Thống kê cho thấy, năm ngoái thu nhập của nông dân đã giảm xuống mức thấp nhất 18 năm. Ngoài ra, mặc dù tốc độ tăng trưởng GDP tương đối cao, tình trạng thất nghiệp vẫn là vấn đề lớn, nhất là đối với giới trẻ. Cứ mỗi tháng, Ấn Độ lại có thêm khoảng 1 triệu thanh niên gia nhập thị trường lao động. Giải quyết việc làm cho số này thực sự là thách thức lớn và để đạt được mục tiêu ấy, GDP cần tăng từ 8,5 - 10%/năm. Trong khi đó, tăng trưởng của Ấn Độ hiện chỉ ở mức 7%. Những điều trên báo hiệu cuộc bầu cử đang diễn ra sẽ là cuộc chạy đua không hề dễ dàng đối với ông Modi.
Dẫu vậy, đương kim Thủ tướng vẫn nhận được nhiều sự ủng hộ với lập trường dân tộc chủ nghĩa Ấn Độ giáo của mình, đặc biệt là quan điểm cứng rắn với Pakistan trong vấn đề Kashmir và đề cao các giá trị Hindu ở Ấn Độ. Thăm dò cho thấy, sau cuộc đụng độ với Pakistan và vụ phóng tên lửa phá hủy vệ tinh, tỷ lệ ủng hộ ông Modi cao hơn so với các đối thủ. Đối thủ lớn nhất của ông và đảng BJP là đảng Quốc đại, với nhà lãnh đạo Rahul Gandhi, thế hệ thứ 4 của gia đình Gandhi từng lãnh đạo Ấn Độ suốt 5 thập kỷ. Trong chiến dịch tranh cử, ông Gandhi đã xoáy vào công kích những thất hứa của nhà lãnh đạo Modi đối với nền kinh tế. Chính trị gia này cam kết sẽ trợ cấp 6.000 rupee cho những gia đình nghèo nhất, với khoảng 250 triệu người để nỗ lực giúp họ thoát nghèo, bên cạnh những lời hứa giải quyết việc làm, xoa dịu nông dân…
Tuy nhiên, đảng đối lập Quốc Đại đang trong thế chia năm sẻ bảy, khó có hy vọng thu được nhiều phiếu của cử tri. Vì vậy, BJP vẫn có nhiều khả năng chiến thắng nhất cho dù khó đạt đa số áp đảo như năm 2014 và có thể phải tìm liên minh để thành lập chính phủ. Một thăm dò mới đây của CVoter cho thấy, liên minh dân chủ quốc gia cầm quyền do BJP lãnh đạo có thể giành được 264 ghế Hạ viện trong khi phe đối lập được 141 ghế. Trong cuộc bầu cử 2014, liên minh này thắng tới 282 ghế Hạ viện.
daibieunhandan.vn
