Đây là một trong những tồn tại được chỉ ra trong Báo cáo kết quả giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri gửi đến kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XIV được Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) cho ý kiến chiều ngày 16/5.
Trình bày báo cáo, Trưởng Ban Dân nguyện Nguyễn Thanh Hải cho biết, thông qua 2.073 cuộc tiếp xúc cử tri trước và sau kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XIV của các đại biểu Quốc hội tại 63 tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, Ban Dân nguyện đã tổng hợp và chuyển đến cơ quan, tổ chức có thẩm quyền xem xét, giải quyết 3.320 kiến nghị của cử tri.
Theo bà Nguyễn Thanh Hải, trong số đó, các cơ quan của Quốc hội, cơ quan của UBTVQH tiếp nhận, giải quyết và có văn bản trả lời 168/168 kiến nghị của cử tri (đạt 100%). Chính phủ, các bộ, cơ quan ngang bộ đã tiếp nhận, nghiên cứu, giải quyết và có văn bản trả lời 3.119/3.119 kiến nghị của cử tri (đạt 100%)…
Ghi nhận nhiều kết quả đã đạt được, song bà cũng chỉ rõ công tác này còn nhiều tồn tại, hạn chế. Cụ thể, trong công tác lập pháp là một số tồn tại hạn chế đã nêu tại báo cáo giám sát kỳ trước nhưng chậm được khắc phục như: Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2017 vẫn phải điều chỉnh nhiều; chất lượng một số dự án luật, pháp lệnh được trình còn hạn chế, đặc biệt tình trạng “nợ” văn bản quy định chi tiết thi hành luật, việc gửi hồ sơ, tài liệu của dự án luật chưa đảm bảo thời gian theo quy định cũng chưa được cải thiện nhiều. Việc xem xét, đánh giá tác động của một số dự án luật đôi khi chưa được triển khai có hiệu quả, còn mang tính hình thức…
Bên cạnh đó, một số hạn chế của Chính phủ trong việc giải quyết các kiến nghị cử tri đã được UBTVQH nêu tại báo cáo giám sát kỳ trước nhưng chậm được khắc phục, chẳng hạn như hiện tượng các bộ quá chú trọng tới việc trả lời kiến nghị cử tri (để tránh tồn đọng) mà chưa quan tâm thỏa đáng tới việc giải quyết, hoặc xây dựng lộ trình cụ thể để giải quyết các kiến nghị cử tri, dẫn đến một thực trạng đó là mặc dù số kiến nghị được trả lời là rất lớn (3.119 kiến nghị) nhưng chất lượng của việc trả lời kiến nghị của cử tri chưa cao (trong đó 68% kiến nghị được trả lời bằng việc cung cấp thông tin).
Đáng chú ý, cá biệt có văn bản trả lời cho xong trách nhiệm nên nội dung trả lời còn chưa đúng, chưa đầy đủ với câu hỏi mà cử tri nêu, chưa phù hợp với quy định pháp luật. Bà Nguyễn Thanh Hải nêu rõ: Trả lời của Thanh tra Chính phủ, cử tri hỏi về “việc chi trả chế độ bồi dưỡng đối với người hoạt động không chuyên trách được giao nhiệm vụ tiếp công dân ở cấp xã” nhưng trả lời lại nêu về chế độ chi trả bồi dưỡng đối với công chức kiêm nhiệm (không phải chi trả cho đối tượng hoạt động không chuyên trách) là không đúng với nội dung kiến nghị mà cử tri nêu. Hơn nữa, việc chính quyền cấp xã giao nhiệm vụ tiếp công dân cho người hoạt động không chuyên trách là trái với quy định của Luật Tiếp công dân, tuy nhiên đã không được Thanh tra Chính phủ nhắc nhở chấn chỉnh, để đảm bảo việc tiếp công dân được thực hiện đúng pháp luật.
Hay trả lời của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, cử tri kiến nghị Bộ sớm nghiên cứu xây dựng đê bao ngăn mặn khép kín cho các tuyến đê tại các huyện Kế Sách và thị xã Vĩnh Châu, tỉnh Sóc Trăng thì Bộ lại trả lời “hệ thống đê biển, đê cửa sông thuộc huyện Trần Đề hàng năm đều được Chính phủ bố trí kinh phí,...” là chưa đúng với nội dung mà cử tri nêu, cụ thể cử tri kiến nghị xây dựng đê bao tại huyện Kế Sách thì Bộ trả lời tại huyện Trần Đề.
Còn trả lời của Bộ Nội vụ, cử tri nêu hiện nay, nhiều đơn vị cấp phòng trực thuộc Ủy ban nhân dân cấp huyện và tương đương, có con dấu và tài khoản riêng (Phòng Giáo dục và Đào tạo, Tài nguyên và Môi trường...) nhưng có những phòng cùng cấp lại không có (Phòng Nội vụ, Tư pháp, Kinh tế, Kinh tế hạ tầng,...). Cử tri đề nghị Bộ Nội vụ xem xét khắc phục tình trạng bất cập nêu trên, tuy nhiên, trả lời của Bộ chỉ nêu hiện đã có quy định của pháp luật về quản lý và sử dụng con dấu và bộ sẽ làm việc với các bộ liên quan là chưa đầy đủ, rõ ràng và khó hiểu đối với cử tri, cử tri không biết tình trạng như cử tri nêu này là đúng hay sai? Có được bộ tiếp thu khắc phục không? Khi nào thì sẽ giải quyết.
Vẫn theo bà Nguyễn Thanh Hải, việc giải quyết các kiến nghị của cử tri còn tồn đọng, mặc dù các bộ ngành đã tich cực cố gắng giải quyết dứt điểm được nhiều kiến nghị nhưng do nhiều kiến nghị liên quan đến vấn đề lớn, nhiều lĩnh vực; có vấn đề cần tổng kết, đánh giá từ thực tiễn; nguồn lực còn hạn chế nên chưa thể quyết ngay, đầy đủ những vấn đề cử tri kiến nghị. Bên cạnh đó, công tác phối hợp của các bộ, ngành chưa thường xuyên, chặt chẽ; kết quả việc giải quyết kiến nghị cử tri của các bộ, ngành chưa được xem là tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ đối với Bộ trưởng, Trưởng ngành, nên đến nay vẫn còn 133 kiến nghị chưa được giải quyết dứt điểm. Một số bộ còn nhiều kiến nghị chưa giải quyết xong như: Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (32), Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (20), Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (17), Ủy ban Dân tộc (8),… Đặc biệt, có những kiến nghị mà cử tri kiến nghị từ kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XIII (tháng 10/2014) tới nay vẫn chưa được giải quyết và cũng không có báo cáo gì thêm với cử tri về việc có tiếp tục giải quyết nữa hay không? Lộ trình giải quyết như thế nào?...
Phát biểu tại phiên họp, Chủ tịch Hội đồng Dân tộc Hà Ngọc Chiến đề nghị làm rõ các văn bản trả lời đã đến tay cử tri chưa? Phản hồi của cử tri về các văn bản trả lời đã thỏa đáng chưa? Ông cũng đề nghị phải khắc phục tình trạng “cử tri chuyên nghiệp” bằng cách tăng cường tiếp xúc chuyên đề, ngành, giới, lĩnh vực và theo cụm dân cư.
Ở khía cạnh khác, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng An ninh Võ Trọng Việt cho rằng, 20% kiến nghị gửi đến Trung ương liên quan đến chính sách, cơ sở hạ tầng, còn lại 80% ở cấp địa phương là những vấn đề an sinh xã hội, những vấn đề xảy ra trên địa bàn. Những kiến nghị liên quan đến trung ương đều được Đoàn ĐBQH tổng hợp lại, gửi đến các cấp, các bộ, ngành. Các ý kiến, kiến nghị đều được tiếp thu, báo cáo lại nhưng mấu chốt trong giải quyết kiến nghị phải là ở cơ sở. “Có tình trạng đơn thư vòng vo, ở xã nhưng xã không giải quyết mà gửi lên huyện, huyện lại gửi lên tỉnh. Điều này khiến kiến nghị của cử tri lặp đi lặp lại” – ông thẳng thắn phát biểu. Theo ông, những kiến nghị của cử tri lặp đi lặp lại dựa trên vấn đề lớn thì phải tổng hợp lại và tăng cường giám sát củng cố lòng tin của nhân dân.
Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đề nghị Ban Dân nguyện làm rõ trong 133 kiến nghị chưa được giải quyết dứt điểm thì có vấn đề gì đã được các bộ, ngành trả lời, vấn đề gì thuộc về chính sách cần sửa luật?. Đồng thời nhấn mạnh, những vấn đề thuộc về pháp luật, đòi hỏi phải sửa luật hay những vấn đề thuộc về thực trạng kinh tế - xã hội chưa thể giải quyết trong 1-2 năm thì phải phân tích. Từ đó chỉ rõ kiến nghị nào đang xem xét, giải quyết, đã giải quyết, đang giải quyết và còn phải tiếp tục nghiên cứu giải quyết. “Ví dụ cử tri phản ánh tình trạng sinh viên ra trường không có việc làm, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hôi chỉ có thể trả lời thực trạng này là đúng và chia sẻ với cử tri, đồng thời khẳng định Bộ đang có giải pháp cụ thể để khắc phục nhưng không thể giải quyết ngay được gốc vấn đề, bởi không thể khẳng định đến năm 2020 chúng tôi sẽ giải quyết hết tình trạng thất nghiệp được” – Chủ tịch Quốc hội ví dụ.
Cũng trong chiều nay, UBTVQH cho ý kiến về dự thảo Báo cáo tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri và Nhân dân./.
ĐCSVN
