Thủ tướng đồng tình với nội dung được nhiều đại biểu trao đổi, đề cập về việc cần đổi mới cách thức báo cáo trước Quốc hội theo hướng đơn giản hóa; xây dựng một báo cáo kinh tế-xã hội tổng thể (gồm cả nội dung về đầu tư công, tài chính, ngân sách trong một năm và cả nhiệm kỳ) thay vì các báo cáo tách rời theo từng lĩnh vực như trước đây, những số liệu chi tiết về thu chi ngân sách, phân bổ vốn đầu tư công hay vay trả nợ công sẽ được đính kèm dưới dạng phụ lục.

Theo Thủ tướng, cách làm này giúp đại biểu tiết kiệm thời gian, dễ tiếp cận và có cái nhìn tổng thể hơn. Điều này cũng tương tự như sự đổi mới mạnh mẽ tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đồng chí Tổng Bí thư, Bộ Chính trị, Ban Chấp hành Trung ương đã quyết định chỉ trình ra Đại hội một Báo cáo duy nhất, tích hợp cả đánh giá kinh tế-xã hội, công tác xây dựng Đảng và thi hành Điều lệ Đảng, kèm theo các phụ lục chi tiết.

Mặt khác, qua các kỳ họp, Quốc hội đã ban hành rất nhiều nghị quyết và yêu cầu báo cáo. Thủ tướng cho rằng, chúng ta cần tổng rà soát lại hệ thống quy định của pháp luật, của Quốc hội và Chính phủ để đơn giản hóa, số hóa và ứng dụng công nghệ, giúp đại biểu theo dõi, đánh giá nhanh và hiệu quả hơn. Thủ tướng trao đổi với đồng chí Chủ tịch Quốc hội về nội dung này và Chính phủ sẽ chỉ đạo các cơ quan chức năng khẩn trương đánh giá, báo cáo Quốc hội điều chỉnh.

Thủ tướng Lê Minh Hưng đã phân tích, làm rõ, nhấn mạnh thêm một số điểm trọng tâm, đặc biệt là về mục tiêu tăng trưởng hai con số - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Đẩy mạnh 3 đột phá chiến lược

Tại Kỳ họp, Chính phủ đã có Báo cáo đánh giá bổ sung kết quả thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2025, tình hình triển khai Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2026; về kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội 5 năm 2026-2030, kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030, kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia giai đoạn 2026-2030, kế hoạch vay, trả nợ công giai đoạn 2026-2030.

Các báo cáo này cơ bản nhận được sự đồng tình, thống nhất của các đại biểu Quốc hội, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã phân tích, làm rõ, nhấn mạnh thêm một số điểm trọng tâm, đặc biệt là về mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Theo đó, Ban Chấp hành Trung ương đã ban hành Kết luận số 18, đưa ra các nhóm nhiệm vụ, giải pháp để thực hiện mục tiêu này; Quốc hội cũng đang thảo luận để ban hành Nghị quyết giao Chính phủ tổ chức thực hiện. Theo Thủ tướng, dù thách thức là rất lớn, nhưng khi đã thống nhất cao về tư duy, nhận thức và hành động, cùng sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, sự đồng hành của Quốc hội, các địa phương, doanh nghiệp và người dân, chúng ta hoàn toàn có cơ sở để đạt được mục tiêu này.

Báo cáo của Chính phủ cũng đã xác định cụ thể mục tiêu tăng trưởng cho từng ngành, lĩnh vực, địa phương; đồng thời đề cập rất chi tiết các nhiệm vụ giải pháp trên các lĩnh vực. Làm rõ hơn về các giải pháp, nhiệm vụ này, Thủ tướng cho biết Chính phủ sẽ tập trung thực hiện ba đột phá chiến lược đã được các Đại hội Đảng toàn quốc gần đây xác định.

Thứ nhất là đột phá về thể chế. Theo Thủ tướng, thể chế là con đường, là hành lang thông thoáng để cỗ xe kinh tế Việt Nam tiến lên. Trung ương, Bộ Chính trị đã giao Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương chủ trì xây dựng Nghị quyết về mô hình phát triển đất nước trong giai đoạn mới dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số để Hội nghị Trung ương 3 xem xét, quyết định.

Thủ tướng nêu rõ, trước khi có Nghị quyết này, chúng ta vẫn phải tiếp tục các nỗ lực hoàn thiện thể chế. "Vẫn cỗ xe đó, nhưng có thể chế đồng bộ, giống như con đường được nâng cấp, chất lượng cao thì chúng ta có thể đạt được tốc độ cao hơn", Thủ tướng so sánh. Ông cho biết, nhìn vào tờ trình, báo cáo của Chính phủ, trên cơ sở bám sát Kết luận của Trung ương, chúng ta đã đặt ra những vấn đề rất quan trọng.

Theo đó, ngay trong năm 2026, chúng ta phải xử lý dứt điểm một loạt vấn đề về thể chế. Cụ thể, phải tổng rà soát hệ thống pháp luật, xây dựng chiến lược hệ thống pháp luật trong kỷ nguyên mới; giải quyết vướng mắc trong vận hành của chính quyền địa phương hai cấp (chậm nhất vào Quý II/2026), củng cố, nâng cao năng lực cán bộ cấp cơ sở để chính quyền địa phương 2 cấp hoạt động thông suốt, hiệu quả.

Cùng với đó, hoàn thành đồng bộ việc lập, điều chỉnh và phê duyệt các quy hoạch phát triển kinh tế-xã hội, quy hoạch sử dụng đất (quý II/2026). Đặc biệt, phải giải quyết dứt điểm hàng nghìn dự án còn lại đang tồn đọng, vướng mắc về đất đai, nguồn vốn, kể cả các dự án năng lượng tái tạo; Chính phủ sẽ đề xuất, báo cáo cấp có thẩm quyền, trong đó có việc đề xuất Quốc hội sửa đổi, bổ sung Nghị quyết 170 về cơ chế, chính sách đặc thù để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với các dự án, đất đai.

Thủ tướng khẳng định quyết tâm hoàn thành việc nói trên trong quý II/2026, đồng thời phát huy vai trò, trách nhiệm của các địa phương, bởi Trung ương đã yêu cầu đích thân đồng chí Bí thư Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy phải trực tiếp chỉ đạo xử lý cho các dự án tồn đọng trên địa bàn, sau khi các khó khăn, vướng mắc thuộc thẩm quyền của Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng được tháo gỡ.

"Trước khi chúng ta nói đến các động lực tăng trưởng mới, thì nguồn lực rất lớn đang tồn đọng tại các dự án. Nếu khơi thông được, đây sẽ là nguồn lực rất lớn đóng góp vào tăng trưởng", Thủ tướng nói.

Cùng với đó, một vấn đề được nhiều đại biểu Quốc hội đề cập là đánh giá lại các cơ chế, chính sách đặc thù của các địa phương. Theo Thủ tướng, những cơ chế nào đã được thực tiễn chứng minh là đúng, hiệu quả thì cần luật hóa để áp dụng thống nhất trên toàn quốc. Đi kèm với đó, Thủ tướng cho biết đã yêu cầu Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành tổng rà soát, kiên quyết cắt giảm thủ tục hành chính, các ngành nghề, điều kiện kinh doanh, trình phương án trước ngày 15/4 tới đây và nâng cao năng lực thực thi; chỉ đạo các Phó Thủ tướng phụ trách lĩnh vực phải trực tiếp làm việc với các bộ, ngành để làm khẩn trương việc này; nhằm hỗ trợ, tăng cường niềm tin và giảm thời gian, chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, người dân, thúc đẩy sản xuất kinh doanh.

Thứ hai là đột phá về hạ tầng, Thủ tướng cho biết sẽ tập trung triển khai các dự án trọng điểm, chiến lược, nhất là giao thông đường bộ, đường sắt, đường thủy, hàng không, cảng biển, năng lượng. Đồng thời, điều chỉnh Quy hoạch Điện VIII để chủ động chiến lược về năng lượng, nâng cao năng lực dự trữ quốc gia, phát triển các nhà máy điện nền với công nghệ mới và năng lượng tái tạo.

Thứ ba là chất lượng nguồn nhân lực, Thủ tướng cho biết các cơ quan sẽ tiếp tục triển khai Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo. Trong đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng Bộ Khoa học và Công nghệ đang xây dựng các chương trình đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, gắn kết chặt chẽ giữa các viện nghiên cứu, trường đại học và cộng đồng doanh nghiệp để đáp ứng yêu cầu phát triển, ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Thủ tướng cho biết trong quá trình thảo luận tại tổ và hội trường Quốc hội, các thành viên Chính phủ sẽ tiếp tục lắng nghe, tiếp thu các ý kiến để hoàn thiện các kế hoạch điều hành - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Xây nhà phải gia cố móng trước khi nâng tầng

Thủ tướng cho biết, để đạt tăng trưởng hai con số, cần nguồn lực đầu tư rất lớn. Nhiệm kỳ này, tổng vốn đầu tư toàn xã hội cần đạt khoảng 40% GDP (tương đương 38,5 triệu tỷ đồng), cao hơn mức 33% của nhiệm kỳ trước. Vốn đầu tư công từ ngân sách Nhà nước nhiệm kỳ này khoảng trên 8 triệu tỷ đồng, so với nhiệm kỳ trước khoảng 2,87 triệu tỷ đồng. Tuy vậy, con số khoảng trên 8 triệu tỷ đồng đầu tư công này cũng chỉ đáp ứng khoảng 20% tổng vốn đầu tư toàn xã hội, 80% còn lại bắt buộc phải huy động từ nguồn lực xã hội, doanh nghiệp trong nước và vốn đầu tư trực tiếp, gián tiếp từ nước ngoài. Theo Thủ tướng, để thu hút được nguồn vốn này, không có cách nào khác là phải có một hành lang pháp lý minh bạch, rõ ràng, khuyến khích người dân, doanh nghiệp, nhà đầu tư nước ngoài.

Người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh, tất cả những mục tiêu trên phải được đặt trên một nền tảng vững chắc là ổn định kinh tế vĩ mô. "Xây nhà phải gia cố móng trước khi nâng tầng. Chúng ta không chấp nhận tăng trưởng nóng; tăng trưởng cao mà phải đánh đổi bằng sự bất ổn vĩ mô, vì cái giá phải trả sẽ rất đắt và lớn hơn rất nhiều", Thủ tướng Chính phủ phát biểu.

Ông cho biết Chính phủ luôn ý thức sâu sắc điều này; ngay trong những ngày qua đã thường xuyên chỉ đạo các cơ quan: Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, Bộ Công Thương…chủ động phối hợp, điều tiết, linh hoạt ứng phó với các biến động từ thị trường tiền tệ, xăng dầu thế giới để giảm thiểu tác động tiêu cực đến trong nước.

Đánh giá năm 2026 rất quan trọng, Thủ tướng cho biết trong quá trình thảo luận tại tổ và hội trường Quốc hội, các thành viên Chính phủ sẽ tiếp tục lắng nghe, tiếp thu các ý kiến để hoàn thiện các kế hoạch điều hành.