Tham dự hội thảo có lãnh đạo một số đơn vị thuộc Bộ GDĐT, lãnh đạo các sở GDĐT, nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lí, giáo viên và đại diện cộng đồng người Cơ Tu tại các địa phương.

Huy động sự tham gia của những người am hiểu sâu sắc ngôn ngữ và văn hóa Cơ Tu

Phát biểu tại hội thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông Thái Văn Tài nhấn mạnh: Đảng và Nhà nước ta luôn nhất quán quan điểm bảo tồn, phát huy tiếng nói, chữ viết của đồng bào dân tộc thiểu số không chỉ là nhiệm vụ văn hóa mà còn là nhiệm vụ chính trị, giáo dục, xã hội, có ý nghĩa chiến lược trong xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, giữ gìn bản sắc văn hóa và phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Theo ông Thái Văn Tài, các chính sách của Chính phủ, Bộ GDĐT thời gian qua đã từng bước tạo hành lang pháp lí quan trọng cho việc dạy học tiếng dân tộc thiểu số trong nhà trường, trong đó có tiếng Cơ Tu.

Qua kết quả khảo sát, nhu cầu bảo tồn, học đọc, học viết tiếng Cơ Tu ở cộng đồng là rất lớn. Quá trình hình thành và phát triển chữ viết Cơ Tu đã có lịch sử gần 70 năm, gắn liền với sự nỗ lực, tâm huyết của nhiều thế hệ trí thức, cán bộ, giáo viên và nghệ nhân.

Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông Thái Văn Tài phát biểu tại hội thảo

Nhiều địa phương đã quan tâm triển khai các hoạt động bảo tồn tiếng nói, chữ viết Cơ Tu; từng bước thống nhất bộ chữ viết; mở các lớp truyền dạy trong cộng đồng; phát thanh, truyền hình bằng tiếng Cơ Tu; bồi dưỡng tiếng dân tộc cho cán bộ, giáo viên và công chức địa phương.

Nhận định việc xây dựng Chương trình giáo dục phổ thông môn học Tiếng Cơ Tu là nhiệm vụ mới, khó, gặp nhiều thách thức về phát triển năng lực đọc, viết, đội ngũ giáo viên, tài liệu, học liệu… Vụ trưởng Thái Văn Tài cho biết, Bộ GDĐT  với vai trò chủ trì xây dựng chương trình sẽ triển khai bảo đảm quy trình khoa học, chặt chẽ, đúng quy định; định hướng rõ mục tiêu giáo dục, yêu cầu cần đạt, nội dung cốt lõi, phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá phù hợp với Chương trình giáo dục phổ thông 2018.

Đối với các địa phương có đồng bào Cơ Tu sinh sống, cần tiếp tục quan tâm chỉ đạo công tác bảo tồn tiếng nói, chữ viết; phối hợp chặt chẽ với Bộ GDĐT trong khảo sát thực tiễn, xây dựng chương trình, phát triển đội ngũ, chuẩn bị điều kiện triển khai dạy học. Đặc biệt, cần huy động sự tham gia của các già làng, nghệ nhân, trí thức, người am hiểu sâu sắc ngôn ngữ và văn hoá Cơ Tu. 

Đối với các cơ sở giáo dục, cần xác định việc dạy học tiếng dân tộc thiểu số không chỉ là dạy ngôn ngữ mà còn là giáo dục văn hóa, giáo dục truyền thống, bồi dưỡng tình yêu quê hương, niềm tự hào dân tộc cho học sinh; tạo môi trường sử dụng ngôn ngữ gắn với thực tiễn đời sống và văn hóa cộng đồng.

Đối với đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học, Ban xây dựng chương trình, cần bảo đảm tính khoa học, sư phạm, kế thừa và thực tiễn. Chương trình cần được thiết kế theo hướng mở, linh hoạt, phù hợp điều kiện tổ chức dạy học tại địa phương.

Chú trọng tích hợp bản sắc văn hóa địa phương, vùng miền đặc thù

Trao đổi tại hội thảo, đại diện Sở GDĐT Đà Nẵng cho biết, việc đưa tiếng nói, chữ viết của đồng bào Cơ Tu vào tổ chức dạy học trong nhà trường là nhu cầu cần thiết nhằm bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa và phát triển tiếng nói, chữ viết của đồng bào Cơ Tu trên địa bàn thành phố Đà Nẵng. Thế hệ trẻ hiện nay không chỉ dừng lại ở việc nói tiếng bản địa, mà còn mong muốn được tìm hiểu, học sâu hơn về chữ viết của dân tộc mình.

Các đại biểu tham dự hội thảo

Đại diện Sở GDĐT Đà Nẵng đề xuất, việc biên soạn chương trình và sách giáo khoa tiếng Cơ Tu cần bám sát Chương trình giáo dục phổ thông hiện hành, chú trọng việc tích hợp bản sắc văn hóa địa phương, vùng miền đặc thù, phù hợp tâm lí học sinh tiểu học vùng dân tộc thiểu số.

Chia sẻ thông tin về kết quả khảo sát tình hình sử dụng ngôn ngữ và thái độ ngôn ngữ của người Cơ Tu, GS.TS. Nguyễn Văn Hiệp - nguyên Viện trưởng Viện Ngôn ngữ học, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cho biết, khảo sát cho thấy phần lớn người Cơ Tu có thể sử dụng thành thạo cả tiếng mẹ đẻ lẫn tiếng Việt trong giao tiếp hàng ngày.

Theo GS.TS. Nguyễn Văn Hiệp, trường học là nơi tốt nhất để tăng cường năng lực tiếng Cơ Tu. Hiện nay, Chương trình giáo dục phổ thông đã có 8 ngôn ngữ dân tộc thiểu số được lựa chọn để biên soạn sách giáo khoa, đưa vào giảng dạy học phần tự chọn ở bậc tiểu học. Do đó, chúng ta có đầy đủ cơ sở lí luận về việc cần xây dựng chương trình tiếng Cơ Tu, trước hết là ở bậc tiểu học.

Nhận định, ngôn ngữ là linh hồn của văn hóa, ông BNướch Dũng - Phó Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Bến Giằng, Đà Nẵng, kiến nghị cần tăng cường dạy và học tiếng Cơ Tu trong trường học, khuyến khích sử dụng tiếng Cơ Tu trong gia đình và cộng đồng. Đồng thời, bảo tồn lễ hội, dân ca, truyện cổ và các giá trị văn hóa truyền thống, sưu tầm, biên soạn từ điển và tài liệu học tiếng Cơ Tu, phát huy vai trò của già làng, nghệ nhân trong truyền dạy văn hóa và ngôn ngữ.

https://moet.gov.vn/