Theo Tờ trình của Chính phủ, Luật Phòng, chống bạo lực gia đình được Quốc hội khóa XII thông qua đã thể hiện quyết tâm của Đảng, Nhà nước trong việc giải quyết vấn nạn bạo lực gia đình, hướng tới xây dựng gia đình Việt Nam ấm no, bình đẳng, hạnh phúc. Tuy nhiên, qua nhiều năm thực hiện, Luật đã bộc lộ một số điểm hạn chế, bất cập, chưa thực sự phù hợp với tình hình xã hội hiện tại. Nhiều vụ việc xuất hiện những hành vi bạo lực gia đình có mức độ gây hại nghiêm trọng, diễn biến phức tạp, tinh vi, khó lường và khó xử lý bằng các quy định pháp luật hiện hành

Vấn nạn bạo lực gia đình có xu hướng trầm trọng hơn, đa dạng hơn, phức tạp hơn đã và đang để lại những hậu quả thương tâm, đau xót cho nhiều gia đình, tạo ra những thiệt hại to lớn cho toàn xã hội. Nếu không được giải quyết kịp thời, bạo lực gia đình sẽ đe doạ đến sự phát triển bền vững của gia đình, làm xói mòn các giá trị văn hoá truyền thống tốt đẹp của dân tộc, làm suy yếu động lực phát triển và là rào cản đối với tiến trình phát triển bền vững của đất nước.

Thảo luận tại Tổ về nội dung này, đại biểu Bùi Hoài Sơn cho rằng, bạo lực gia đình là một vấn đề xã hội mang tính tổng thể, cách xử lý câu chuyện bạo lực gia đình phải đi tìm nguyên nhân của nó. Khi phân tích về nguyên nhân cần tránh nguyên nhân mang tính động cơ cá nhân, tìm ra nguyên nhân mang tính bản chất, mang tính tổng thể thì mới có cơ sở, giải pháp cụ thể để thể hiện trong luật.

Phân tích về nguyên nhân dẫn đến bạo lực gia đình, đại biểu Bùi Hoài Sơn cho rằng, bạo lực gia đình xuất phát từ thay đổi cấu trúc gia đình, hệ giá trị trong gia đình, sự thay đổi chức năng trong gia đình và áp lực từ ngoài xã hội. Đặc biệt là những áp lực về kinh tế, lợi ích, vật chất, điều đó tạo ra những áp lực, xung đột trong gia đình và dẫn đến bạo lực gia đình. Bên cạnh đó, trong quá trình hội nhập quốc tế và phải tiếp cận với những lối sống và nền văn hoá xa lạ, nó khiến mọi người thấy nhiều cái lối sống mới hào nhoáng, lấp lánh. Trong khi đó những giá trị Việt Nam truyền thống vẫn chưa hiểu hết, chưa có kiến thức, chưa một nền tảng để đề kháng lại với những lối sống đó.

Đặc biệt, tình trạng bạo lực gia đình ngày càng gia tăng với mức độ ngày càng nghiêm trọng. Và thấy rằng, nạn nhân khiến xã hội đau lòng nhất từ các vụ bạo lực gia đình chính là trẻ em. Trẻ em là tương lai của xã hội, được nuôi nấng trong gia đình và sau này sẽ trở thành những người công dân trong xã hội. Nếu có được một gia đình tốt, gia đình hạnh phúc thì sẽ có những con người hạnh phúc trong xã hội, có những công dân đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước. Từ những phân tích trên, đại biểu Bùi Hoài Sơn nêu rõ, trẻ em có một tầm quan trọng đối với tương lai của xã hội, đất nước, vì vậy cần nhấn mạnh hơn nữa về bảo vệ quyền lợi của trẻ em trong dự thảo Luật, cần có quan điểm xuyên suốt là cần phải bảo vệ trẻ em hoặc vì quyền trẻ em, vì lợi ích tốt nhất cho trẻ em. Để từ đó giải quyết được vấn đề liên quan đến phòng, chống bạo lực gia đình.

Đại biểu Bùi Hoài Sơn - Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội

Bên cạnh đó, đại biểu Nguyễn Phương Thuỷ cho rằng đây là một Luật rất cần thiết để đáp ứng kịp thời nhu cầu của xã hội hiện nay trong bối cảnh tình trạng bạo lực gia đình đang có xu hướng gia tăng. Tuy nhiên, đại biểu chỉ ra rằng, Luật đã có từ năm 2007 và cũng đưa ra nhiều giải pháp, nhưng làm sao để các quy định đi vào thực tiễn cuộc sống, góp phần ngăn chặn và đẩy lùi tình trạng bạo lực gia đình mới là vấn đề quan trọng.

Hiện nay, Việt Nam đã có Luật về trẻ em, Luật Phòng, chống bạo lực gia đình nhưng tình trạng bạo lực gia đình đối với trẻ em và các thành viên trong gia đình vẫn tăng, vẫn phổ biến. Phải chăng các giải pháp, biện pháp đã đưa ra chưa thực sự hiệu quả, chưa thực sự phát huy được sự tham gia của cả hệ thống chính trị và của người dân cói chung. Theo đại biểu, có những trường hợp bạo lực gia đình kéo dài hàng năm nhưng chính quyền địa phương, các cơ quan chức năng có thẩm quyền đều không biết. Vì vậy, chỉ khi có sự tham gia, vào cuộc của toàn xã hội mới có khả năng ngăn chặn và đầy lùi tình trạng bạo lực trong gia đình.

Về cụ thể, đại biểu Nguyễn Phương Thuỷ bày tỏ sự quan tâm tới cơ chế báo tin về tình trạng bạo lực gia đình. Đại biểu nêu rõ, hiện nay chưa có quy định về bảo vệ bí mật của người cung cấp tin báo, do đó cần có cơ chế bảo vệ thông tin để khi có dấu hiệu biểu hiện, vụ việc xảy ra người dân đều có thể thông tin kịp thời đến các cơ quan có thẩm quyền giải quyết và có cơ chế để xử lý một cách nhanh, kịp thời, đúng đối tượng. Từ đó góp phần ngăn chặn, tránh để những sự việc này gây ra những hậu quả quá xa.

Đại biểu Trương Xuân Cừ - Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội

Còn theo đại biểu Trương Xuân Cừ, bạo lực trong gia đình có chiều hướng gia tăng, nhiều vụ việc có tính chất nghiêm trọng. Nguyên nhân dẫn đến tình trạng bạo lực gia đình ngày càng gia tăng là do tác động của cơ chế thị trường, tệ nạn xã hội (nghiện rượu, cờ bạc, ma túy,…) và các biện pháp răn đe cũng chưa đủ nghiêm khắc. Vì vậy, đại biểu cho rằng cần phải nâng cao trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền địa phương, đặc biệt là các tổ dân phố trong việc ngăn chặn “từ sớm, từ xa” các hành vi bạo lực gia đình. Đặc biệt, cần nhìn nhận, xử lý đúng bản chất của bạo lực gia đình để có biện pháp giáo dục, răn đe.

Ngoài ra, các vị đại biểu Quốc hội cũng quan tâm tới vấn đề tư vấn, hòa giải trong phòng, chống bạo lực gia đình; báo tin và xử lý tin báo, tố giác về bạo lực gia đình; biện pháp cấm tiếp xúc theo quyết định của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã; biện pháp cấm tiếp xúc theo quyết định của các cơ quan tiến hành tố tụng; về quản lý nhà nước và trách nhiệm của cơ quan, tổ chức trong phòng, chống bạo lực gia đình./.

Quochoi.vn